Nền y tế toàn cầu đang bước vào kỷ nguyên số hóa mạnh mẽ, thiết kế bệnh viện thông minh đã trở thành một xu hướng tất yếu. Năm 2026, bệnh viện dần trở thành một hệ sinh thái công nghệ. Nơi mà dữ liệu, con người, thiết bị y tế cùng kiến trúc được kết nối chặt chẽ để tối ưu hiệu quả điều trị, quản lý, vận hành.

Bài viết này, Vacons sẽ cung cấp thông tin chi tiết về những ứng dụng mới trong thiết kế bệnh viện. Từ đó giúp các đơn vị bám sát được xu hướng công nghệ, tiêu chuẩn kiến trúc – y tế quốc tế.

Chuyển Đổi Số Cùng Công Nghệ Định Hình Thiết Kế Bệnh Viện Thông Minh 2026

Tích Hợp Trí Tuệ Nhân Tạo (AI) Và Dữ Liệu Lớn (Big Data) Trong Thiết Kế Bệnh Viện Thông Minh

thiết kế bệnh viện thông minh
Ứng dụng AI cùng Big Data

Thiết kế bệnh viện thông minh đang dần dịch chuyển ngay từ tư duy kiến trúc. Chuyển đổi từ tư duy hệ thống đến lấy công nghệ làm trụ cột. Số liệu từ báo cáo GIDH (2024), hơn 70% bệnh viện mới trên thế giới giai đoạn 2025 – 2030 được quy hoạch dựa trên nền tảng số ngay từ giai đoạn thiết kế. 

AI và Big Data hiện diện xuyên suốt vòng đời vận hành bệnh viện, từ chẩn đoán, điều trị đến quản lý. Vì vậy, năm 2026 là năm yêu cầu hạ tầng CNTT phải được quy hoạch đồng bộ ngay từ đầu.

Cụ thể:

  • Không gian kỹ thuật dành cho trung tâm dữ liệu (Data Center) được bố trí độc lập, đạt chuẩn Tier III trở lên theo Uptime Institute.
  • Hệ thống máy chủ và hạ tầng truyền tải dữ liệu tốc độ cao hỗ trợ AI phân tích hình ảnh y khoa (MRI, CT, X-quang), xử lý hồ sơ bệnh án điện tử (EHR) và mô hình dự báo tiên lượng bệnh.
  • Các trạm xử lý dữ liệu cục bộ được đặt gần phòng mổ, ICU và khoa cấp cứu. Việc này nhằm đảm bảo phản hồi thời gian thực, giảm độ trễ cùng rủi ro phụ thuộc vào kết nối trung tâm.

Xem thêm: Tiêu chuẩn thiết kế phòng mổ của bệnh viện quốc tế

Hệ Thống IoMT Và Định Vị Thời Gian Thực (RTLS) Trong Quản Lý

Internet of Medical Things là thành phần cốt lõi trong thiết kế bệnh viện thông minh thế hệ mới. Từ máy theo dõi sinh hiệu, đến thiết bị đeo tay của bệnh nhân đều cần kết nối liên tục, an toàn.

Trong thiết kế mặt bằng:

  • Hệ thống cảm biến IoMT được tích hợp xuyên suốt các khoa phòng.
  • Hạ tầng mạng được phân vùng rõ ràng để đảm bảo an toàn dữ liệu y tế theo chuẩn HIPAA và ISO/IEC 27001.

Song song đó, công nghệ RTLS còn hỗ trợ:

  • Định vị chính xác vị trí thiết bị y tế, vật tư tiêu hao và nhân viên.
  • Giảm thời gian tìm kiếm thiết bị, tối ưu luồng công việc nội bộ.

Theo nghiên cứu của HIMSS Analytics, bệnh viện áp dụng RTLS có thể giảm đến 15% chi phí vận hành liên quan đến thất lạc thiết bị.

Xem thêm: Nghiên cứu thiết kế bệnh viện chuẩn quốc tế JCI – WHO

Hạ Tầng Kết Nối 5G Và Hệ Thống Viễn Thông Không Dây Băng Thông Rộng

thiết kế bệnh viện thông minh
Bố trí khu phát sóng đa khu vực

Năm 2026 đánh dấu giai đoạn bùng nổ của 5G trong y tế. Vì vậy, thiết kế bệnh viện thông minh cần đáp ứng tiêu chuẩn vùng phủ sóng 5G toàn diện. Bao gồm cả khu vực ngầm cùng khu kỹ thuật.

Các yêu cầu thiết kế bao gồm:

  • Bố trí trạm thu phát sóng tích hợp trong kiến trúc tòa nhà.
  • Đảm bảo băng thông ổn định cho robot y tế, xe tự hành vận chuyển thuốc và hệ thống Telemedicine.
  • Tích hợp giải pháp an ninh mạng đa lớp ngay từ thiết kế hệ thống điện nhẹ.

Theo Ericsson Mobility Report (2025), 5G giúp tăng độ ổn định kết nối lên gấp 10 lần so với mạng 4G trong môi trường bệnh viện phức tạp.

Xem thêm: Tiêu chuẩn thiết kế bệnh viện

Mô Hình Digital Twins Và Quản Lý Tòa Nhà Thông Minh (iBMS)

Digital Twin là xu hướng nổi bật trong các dự án bệnh viện thông minh. Mô hình này cho phép mô phỏng toàn bộ hoạt động bệnh viện trên nền tảng số.

Ứng dụng thực tế:

  • Phân tích luồng di chuyển bệnh nhân, nhân viên, vật tư để tối ưu mặt bằng.
  • Dự báo rủi ro kỹ thuật, quá tải hệ thống trước khi xảy ra sự cố.
  • Hỗ trợ đào tạo và diễn tập các tình huống khẩn cấp.

Kết hợp với đó, hệ thống iBMS tự động điều chỉnh ánh sáng, nhiệt độ, thông gió dựa trên mật độ người sử dụng. Theo báo cáo của US Green Building Council, giải pháp này giúp tiết kiệm trung 

Tiêu Chuẩn Thiết Kế Bệnh Viện Thông Minh, Nhân Văn Và Bền Vững

Thiết Kế Lấy Người Bệnh Làm Trung Tâm

thiết kế bệnh viện thông minh
Tạo dựng môi trường điều trị hướng đến bệnh nhân

Bên cạnh công nghệ, yếu tố con người và môi trường đóng vai trò trung tâm trong thiết kế bệnh viện năm 2026. Kiến trúc bệnh viện được xem là một phần của quá trình chữa lành.

Theo WHO, môi trường điều trị ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ hồi phục của bệnh nhân. Vì vậy, thiết kế bệnh viện thông minh ưu tiên không gian cá nhân hóa.

Đặc điểm nổi bật:

  • Phòng bệnh thông minh tích hợp hệ thống điều khiển ánh sáng, rèm cửa, nhiệt độ cùng giải trí thông qua bảng điều khiển trung tâm.
  • Bố trí cửa sổ lớn, hướng nhìn ra không gian xanh, tận dụng ánh sáng tự nhiên theo tiêu chuẩn WELL Building Standard.
  • Giảm tiếng ồn bằng vật liệu cách âm y tế chuyên dụng.

Cấu Trúc Module Linh Hoạt Và Khả Năng Mở Rộng (Scalability)

Đại dịch COVID-19 đã cho thấy tầm quan trọng của tính linh hoạt. Do đó, thiết kế bệnh viện thông minh năm 2026 ưu tiên cấu trúc module.

Giải pháp phổ biến:

  • Vách ngăn di động đạt chuẩn y tế.
  • Cấu trúc tiền chế (Prefabricated) giúp rút ngắn thời gian xây dựng.
  • Quy hoạch các khu vực phòng bệnh chờ có thể nâng cấp thành ICU trong thời gian ngắn.

Tiêu Chuẩn Công Trình Xanh Và Y Tế Thích Ứng Khí Hậu

thiết kế bệnh viện thông minh
Thiết kế theo các tiêu chuẩn xanh

Yếu tố bền vững là trụ cột quan trọng trong thiết kế bệnh viện đạt chuẩn. Các tiêu chuẩn LEED, EDGE, WELL được áp dụng ngày càng rộng rãi.

Giải pháp chủ đạo:

  • Vật liệu kháng khuẩn tự nhiên, hạn chế phát thải VOC.
  • Hệ thống năng lượng tái tạo như điện mặt trời áp mái.
  • Thu gom và tái sử dụng nước mưa cho tưới cây, vệ sinh kỹ thuật.

Theo USGBC, bệnh viện đạt chuẩn LEED giảm trung bình 20% chi phí vận hành hàng năm.

Phân Khu Chức Năng Onstage/Offstage Tối Ưu Luồng Vận Hành

Mô hình Onstage/Offstage được xem là tiêu chuẩn vàng trong thiết kế bệnh viện thông minh.

Nguyên tắc thiết kế cần đảm bảo

  • Tách biệt luồng bệnh nhân, người nhà và luồng hậu cần, nhân viên y tế.
  • Giảm giao cắt, hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn chéo.
  • Đảm bảo tính riêng tư và trật tự vận hành.

Healthcare Design Magazine đánh giá mô hình này giúp giảm đến 30% sự cố liên quan đến luồng di chuyển trong bệnh viện.

Quy Trình Thi Công Cùng Các Tiêu Chí An Toàn Y Tế Khi Thiết Kế Bệnh Viện Thông Minh

Ứng Dụng Mô Hình Thông Tin Công Trình (BIM) Trong Thi Công

Thiết kế tốt cần đi kèm thi công chuẩn mực. Đây là điều kiện tiên quyết để quyết định sự vận hành hiệu quả của bệnh viện.

BIM 6D, 7D được áp dụng xuyên suốt vòng đời dự án:

  • 3D: mô hình kiến trúc – kết cấu – MEP.
  • 6D: quản lý chi phí.
  • 7D: vận hành và bảo trì.

Xem thêm: Thiết kế MEP cho bệnh viện chuẩn quốc tế

Tiêu Chuẩn Kiểm Soát Nhiễm Khuẩn Và Thông Gió Thông Minh

thiết kế bệnh viện thông minh
Kiểm soát nhiễm khuẩn cùng hệ thống thông gió

Ngoài ra, thiết kế bệnh viện thông minh cũng cần đảm bảo yêu cầu hệ thống HVAC đạt chuẩn nghiêm ngặt:

  • Áp suất âm cho khu truyền nhiễm.
  • Áp suất dương cho phòng mổ.
  • Lọc HEPA và khử khuẩn UVC tự động.

Tiêu chuẩn tham chiếu gồm ASHRAE 170, TCVN và HTM 03-01 (UK).

Tích Hợp Hệ Thống Định Danh Điện Tử Và “Cửa Sổ Số”

Theo Bộ Y tế Việt Nam, đây là định hướng trọng tâm trong chương trình chuyển đổi số y tế quốc gia đến 2030. Cụ thể, bệnh viện thông minh hướng tới trải nghiệm số hóa. 

  • Nhận diện khuôn mặt FaceID.
  • Tích hợp VNeID và hồ sơ sức khỏe điện tử.
  • Kiosk thông minh hỗ trợ tra cứu và thanh toán không tiền mặt.

Hệ Thống An Toàn PCCC Và Thoát Nạn Thông Minh

An toàn là yếu tố bắt buộc trong thiết kế bệnh viện chuẩn. Không gian cần có hệ thống báo cháy thông minh chỉ dẫn thoát nạn theo thời gian thực. Bổ sung lối thoát riêng cho bệnh nhân cáng, xe lăn.

Đồng thời, tích hợp với iBMS để kiểm soát khói và áp suất. Nhằm đảm bảo an toàn cho từng khu vực của bệnh viện.

Thiết kế bệnh viện thông minh đạt chuẩn năm 2026 là sự hội tụ của công nghệ số, kiến trúc nhân văn. Vậy nên, các chủ đầu tư nên tìm hiểu ngay từ giai đoạn ban đầu. Từ đó thiết kế giúp bệnh viện nâng cao chất lượng điều trị, tối ưu chi phí vận hành. Đừng quên theo dõi Vacons để cập nhật thêm nhiều bản tin thú vị khác!

Vacons – Đơn vị thiết kế thi bệnh viện uy tín, đạt chuẩn